|
W Paleśnicy i okolicach znajduje się wiele zabytków:
- Kościół p.w. św. Justyny,
- dwa cmentarze wojenne,
- murowany dwór z XVIII wieku, który w 1950 roku został gruntownie przebudowany,
- kapliczki.
Kościół św. Justyny
z 1809 roku fundacji Justyny Lanckorońskiej, w miejsce poprzedniego,
drewnianego p.w. św. Klemensa. Murowany, jednonawowy, z węższym
prezbiterium zakończonym trójbocznie i kwadratową wieżą od zachodu.
Ołtarz główny z 1895 r., dwa ołtarze boczne przy tęczy
neoromańsko-neobarokowe z końca XIX wieku. Wnętrze nakryte płaskim
sufitem. Wyposażenie z XVIII i XIX wieku. Dach siodłowy.
Cmentarze wojenne z I wojny światowej:
Cmentarz wojenny nr 295. Położony na terenie starego cmentarza
parafialnego po prawej stronie drogi od Zakliczyna projektu Roberta
Motaka. Powierzchnia 293 metry kwadratowe. Kwatera założona na
skomplikowanym symetrycznie planie, ogrodzona murem częściowo ażurowym,
częściowo pełnym. W środkowej części ośmioboczny cokół zwieńczony
krzyżem, z żeliwnymi krzyżami w ścianach. W murze pomniczki nagrobne.
Pochowanych jest tu 46 Austryjaków i 16 Rosjan w 14 mogiłach
pojedynczych i 6 zbiorowych, poległych 16 stycznia i 16 lutego 1915
roku.
Cmentarz wojenny nr 269. Na stoku tego samego wzgórza o 100 m
bliżej kościoła, na skraju lasu. Powierzchnia 460 metrów kwadratowych.
Na planie prostokąta ogrodzonny stalowymi kształtownikami, ozdobna,
kuta brama. Na wprost wejścia duży krzyż. W tylniej ścianie drugi krzyż
na kamiennej podstawie z inskrypcją: "Skarby kryje to wzgórze:
wiernych, dzielnych synów". Pochowano tu 67 Austryjaków w 21 mogiłach
pojedynczych i 10 mogiłach zbiorowych, poległych 2 pazdziernika 1914 r.
i 3 kwietnia 1915 r.
Dwór z XVIII w.
(Olszowa), gruntownie przebudowany w 1950 r. Murowany, parterowy,
częsciowo podpiwniczony, dwutraktowy, z portykiem od frontu. Wokół
dworu resztki parku i sadu.
Dodatkowo w wioskach Olszowa i Borowa znajdują się zabytkowe kapliczki.
Kapliczka (Olszowa)
znajduje się przy drodze do Paleśnicy. Wybudowana została w 1915 roku,
z kamienia, otynkowana, pokryta dachówką, zamknięta półkoliście, z
fundacji Macieja i Justyny Fiorów. Wewnątrz feretron z ludową rzeźbą
N.M. Panny Niepokalanie Poczętej oraz rzeźby: św. Jana Nepomucena i
krucyfiks procesyjny - są to rzeźby ludowe z XIX wieku. W kapliczce
znajduje się również obraz Matki Boskiej Szkaplerznej - ludowy z XIX
wieku.
Kapliczki (Borowa):
jedna na parceli A. Orła: jest to kapliczka murowana w kształcie słupa.
Wzniesiona została w 1920 roku z fundacji Antoniego i Zofii Orłów.
Betonowana z zaszkloną wnęką, we wnętrzu gipsowa figurka N.P. Maryi
Niepokalanie Poczętej. Druga kapliczka znajduje się na parceli J.Bacy;
jest to kapliczka szafkowa na drzewie. Zbudowana została w 1934 roku
fundacji Józefa i Wiktorii Baców. Drewniana, ozdobna, z ludową rzeźbą
Chrystusa Frasobliwego, zawieszona na drzewie.
|